1. Anasayfa
  2. YGS-İnkılap Tarihi Ders Notu

6- Mustafa Kemal’in Hayatı

6- Mustafa Kemal’in Hayatı
0

​MUSTAFA KEMAL’İN HAYATI VE KUVVA-İ MİLLİYE

♦ 1881’de Selanik’te doğdu. Tahsil hayatına önce mahalle mektebinde başladı.

♦ Oradan Şemsi Efendi Okulu’na sonra Selanik Mülkiyesi’ne oradan da Askeri Rüştiye’ye geçti.

♦ Daha sonra Manastır Askeri İdadisi’ni bitirdi.

♦ İstanbul’daki harp okulundan mezun olunca görev almadan başarılı olduğu için harp akademisine başladı ve buradan kurmay yüzbaşı olarak mezun oldu.

♦ İlk görev yeri Şam’daki 5.orduya staj yapması için atandı.

♦ Burada Vatan ve Hürriyet adı altında bir cemiyet kurdu.

♦ Bütün isteği Selanik’e gidip buradaki hürriyet faaliyetlerine katılmaktı.

♦ Bir yolunu bulup Makedonya’daki 3. orduya atandı. Burada iken Harekât Ordusunda görev aldı.

♦ Daha sonra 3. Ordu Subay Talimgâh komutanlığına alındı.

♦ Sonra 38. Piyade Alay komutanlığına atandı daha sonra İstanbul’a çağrılarak Genelkurmay’da görev aldı.

♦ Trablusgarp Savaşı’nda gönüllü olarak buraya gitti ve Derne’de savaştı. Balkan Savaşları’nda Çanakkale Boğazı’nı korumakla görevlendirildi.

♦ I. Dünya Savaşı başladığında Çanakkale’de yaptığı kahramanlıklarla adını tüm dünyaya duyurdu.

♦ Burada savaş bitince Edirne’deki 16. Kolordu’ya atandı.

♦ Bu kolordu Doğu cephesine nakledilince buraya geldi ve Rusların elinden Muş ve Bitlis’i aldı.

♦ Buradan Hicaz’a atandı ama gitmedi. Bu sefer Suriye’deki Yıldırım Orduları grup komutanlığının emrine verildi.

♦ Fakat Alman Paşa ile anlaşamayacağını öne sürerek gitmedi ve İstanbul’a döndü.

♦ Vahdettin’in fahri yaveri olarak onunla birlikte Almanya gezisine çıktı.

♦ Almanya’dan dönünce tekrar buraya bu seferde hastalığı için gitti.

♦ Vahdettin’in çağrısı üzerine geri döndü ve onun ricası üzerine Suriye’ye geldi ve 7. ordunun başına geçti.

♦ Halep’teki isyanı bastırmaya çalıştı. İngilizlerin Anadolu’ya girmesini önlemeye çalıştı. Mondros’tan sonra 13 Kasım 1918’de İstanbul’a geldi.

 

MUSTAFA KEMAL’İN SAMSUN’A ÇIKIŞI (19 MAYIS 1919)

♦ Mustafa Kemal mütarekeden sonra İstanbul’a gelmiş bir ev tutarak görüşebildiği herkesle görüşmüş ve kurtuluş çareleri aramıştır.

♦ Önce hükümette görev almak istemiş ama alamamıştır.

♦ Sonuçta Anadolu’ya geçmeye karar vermişti.

♦ Anadolu’da milli bilinci uyandırıp mevcut direnişi birleştirip bağımsızlık için mücadeleye karar verdi.

♦ Bu iş için başta iki şeye güveniyordu.

♦ Milletine, bu millet tarih boyunca esaret altında yaşamadı, yaşamazdı.

♦ Anadolu’ya geçerken resmi bir görevi olursa daha etkili olacağını bildiğinden bunun fırsatını kollamaya başladı.

♦ Derken Karadeniz’deki olaylara İtilaf devletleri tepki gösterince hükümet buraya bir müfettiş göndermeye karar verdi.

♦ Sultan Vahdettin üzerine aldığı başkomutanlık yetkisini kullanarak çok sevdiği ve fahri yaveri yaptığı Mustafa Kemal’e bu görevi verdi.

♦ Mustafa Kemal bu göreve atandıktan sonra 9. Ordu müfettişliğini kurdu.

♦ Ordu müfettişliğinin görev ve salahiyetlerini bizzat kendisi kaleme aldı.

♦ Kendisini çok geniş yetkilerle donattı ve kendisinin de Nutuk’ta ifade ettiği gibi bunu 6 Mayıs’ta hükümet onaylarken bu yetkiler gözünden kaçtı.

♦ Anadolu’da herkese emir verme yetkisine sahipti.14 Mayıs’ta Damat Ferit’le akşam yemeği yedi.

♦ 15 Mayıs’ta İzmir işgal edildi.16 Mayıs’ta son defa huzura kabul edildi ve padişahla görüştü.

♦ Aynı günün akşamı 17 kişilik heyetiyle akşamüzeri gemiye bindi.19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıktı.

♦ İngilizler onu İstanbul’dan uzaklaştırmak istiyorlardı ve bunda da başarılı oldular ama şimdi başlarına daha büyük bir sıkıntı açmışlardı.

Mustafa Kemal’in Samsun’a çıktığındaki görevi:

♦ Karadeniz Bölgesi’ndeki karışıklıkları önleme ve bu konuda İstanbul′a rapor sunma.

♦ Toplanmamış silahları toplamak

♦ Dağıtılmamış birlikleri dağıtmak

Oysa onun kafasında:

♦ Milli bilinci uyandırmak

♦ Halkı bilinçlendirmek

♦ Anadolu’daki direnişi geliştirip genişletip birleştirmek

♦ İşgalcileri yurttan atmak

♦ Mustafa Kemal hemen Samsun’dan İstanbul′a bir rapor gönderdi.

Raporda:

♦ Karışıklıkların nedeni Rumlardır.

♦ İzmir′in işgali haksızlık olup milleti galeyana getirmiştir.

♦ Yabancı himayesine milletin tahammülü yoktur.

♦ Bu rapor Mustafa Kemal’in milli mücadele ile ilgili düşüncelerini ortaya koymaktadır.

 

KUVVA-İ MİLLİYE VE ÖZELİKLERİ

♦ Mondros’tan sonra Anadolu’nun işgali başladı. İstanbul hükümeti buna tepkisiz kaldı.

♦ Türk halkı yönetimin bu duruma sesiz kaldığını görünce direnişe geçti.

♦ Böylece direniş çeteleri kurulmuş oldu. Genelde başı çekinlerin asker olduğu bu çetelerde her türlü meslekten insan vardı.

♦ Bu Kuvva-i milliye çetelerinin özelliklerine bakıldığında,

♦ Belli bir merkeze ve otoriteye bağlı değildir.

♦ Bölgesel amaçlı faaliyet göstermiştir.

♦ Masraflarını ve ihtiyaçlarını halktan karşılamıştır.

♦ Eli silah tutan her kesim insandan oluşmuştur.

♦ Askerlik tekniğinden ve eğitiminden yoksundur.

♦ Düzenli ordu özelliği göstermez, disiplinleri yoktur.

♦ Düşmanı oyalamış M Kemal’e zaman kazandırmıştır.

♦ Bazen başarılar elde etmiştir.

♦ Bağımsızlık duygusu ile işgallere karşı kurulmuştur.

♦ Milli duygu ve maneviyatı yükseltmiştir.

♦ Çıkan ayaklanmaların bir kısmını bastırmıştır.

♦ Düzenli ordunun temelini oluşturmuştur.

♦ Osmanlı yönetiminin işgallere tepkisiz kalmasından dolayı ortaya çıkmıştır.

Kuvva-i milliyenin olumsuz yönlerine bakıldığında

♦ Sadece kendi şeflerinden emir alıyorlardı.

♦ Aralarında tam bir birlik ve beraberlik yoktu.

♦ İhtiyaçlarını bazen halktan zorla alıyorlardı.

♦ Ayaklananlara kendi yöntemlerince caza veriyorlardı.

♦ Düşmanı durduramıyor, sadece yavaşlatıyorlardı.

♦ Şahsi davranıyorlardı.

♦ Bölgesel olmaları milli birliği zedeliyordu.

♦ Başarılarını abartıyorlardı.

Global Education

Yazarın Profili
İlginizi Çekebilir

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

16 − fourteen =